Çeviri: Buğra Kaygısız İyi seyirler dilerim.
''Bilirsin ya, galiba şu vatan dediğin...
...güle oynaya ömür geçirdiğim apartman değil.
Vatan, dedelerimizin aşındırdığı köy yolları...
Vatan, derme çatma haçlar diktikleri Rus mezarları.
Belarus Nükleer Enerji Enstitüsü Minsk
Rus töresine göre, küllerine kadar savaşmadan...
...bir karışını dahi geride bırakamazsın Rus toprağının.
Gözlerinin önünde can verirdi yoldaşlar...
26 Nisan Patlamadan 7 saat sonra
...parçalayarak bir Rus gibi siper ettikleri göğüslerini.
Sığınıyoruz hala mermilerin merhametine ikimiz de...
...üçüncü defa buraya kadarmış dediğimde bile...
...acısı hiç dinmeyen biricik yurdumun...
...gururla kabarttığı göğsümle hazırdım canımı vermeye.''
Çok çalışıyorsun.
- Herkes nerede? - Gelmek istemediler.
- Niye? - Cumartesi çünkü.
- Sen niye geldin? - Çok çalışıyorum çünkü.
İçerisi yanıyor bildiğin.
Sekiz miliröntgen. Sızıntı mı var?
Hayır.
Şimdiye uyarı verirdi. Dışarıdan geliyor.
Amerikalılar mı?
İyodin 131.
Askeri değil. Uranyum bölünmesi. U-235.
Reaktör yakıtı mı?
Ignalina olabilir. 240 kilometre uzakta.
Ben Ulana Khomyuk...
...Nukleer Enerji...
Siz ne için..?
- Sakin olun. - Sakin olun demeyin bana.
Onlar değil.
- Başka yakın neresi var? - Çernobil, ama bu mümkün değil.
400 kilometre uzaktalar.
8 miliröntgen için çok uzun mesafe.
Santralin tamamen açık olması gerekirdi.
Belki bildikleri bir şey vardır.
- İyodin. - Atık olabilir mi?
Hayır.
Başka izotoplar da görüyor olurduk.
Nükleer test? Belki yeni bir tür bomba?
Kulağımıza gelirdi. Halkın yarısı orada çalışıyor.
Ya da uzay programıyla ilgili, uydu falan?
Açan yok.
- Herkese damariçi yapmaya başlayın. - Yeterince yok.
- Çocuklara o zaman. - Yeteri kadar yok!
Yapabildiğiniz kadar o zaman.
- İhtiyar nerede? - 16. koğuşu yanık vakalarına ayırdı.
Ne yapıyorsun sen? O ne?
Süt sadece. Sudan iyidir.
Hayır, hayır. Dur. Dur!
- Ne yapıyorsun? - Bunlar radyasyon yanığı!
Kıyafetleri bulaşıcı!
Yardım edin!
Her şeyi çıkartın.
Bodruma atacağız.
Çernobil'de itfaiye görevlisiydi.
İttirmez misiniz, lütfen?
Emirler böyle.
- Dağılın! - Sen! Yakalayın şunu!
Bizi niye burada tutuyorsunuz?
Profesör Legasov?
Henüz hazır değiller.
Diğer meseleleri konuşuyorlar. Birkaç dakika daha sürer.
- Çay alır mısınız? - Hayır, teşekkür ederim.
Beklerken Başkan Yardımcısı Shcherbina'nın raporunu okumak ister miydiniz?
Elbette. Sağ olun.
Profesör, hazırlar.
Profesör Legasov?
Sizi destekliyorum.
Burada görev aldığınız için hepinize teşekkür ederim.
Başkan Yardımcısı Shcherbina'nın brifingiyle başlayacağız.
Sonra da gerekli görülürse sıradaki adımları konuşacağız.
Teşekkürler, Sayın Genel Sekreter.
Çernobil'deki durumun stabil olduğunu bildirmekten mutluluk duyuyorum.
Askeri ve sivil devriyeler bölgedeki güvenliği sağladı.
Kimyasal tehlikelere karşı uzmanlaşan ekibi yöneten...
...Albay General Pikalov da bölgeye sevk edildi.
Radyasyona gelince, santral direktörü Bryukhanov...
...3.6 röntgenden fazlası olmadığını söylüyor.
Bana söylenene göre bir göğüs filmine eşitmiş.
Check-up vaktiniz geldiyse...
- Dış basın? - Kesinlikle haberleri yok.
KGB Başkan Yardımcısı Charkov...
...güvenlik menfaatlerimizi koruduğumuz konusunda teminat verdi.
Güzel, çok güzel.
Her şey kontrol altında duruyor...
...başka bir şey yoksa toplantı bitmiştir.
Var!
Efendim?
Bitiremeyiz.
Kuchatov Enstitüsü'nden Profesör Legasov.
Profesör, aklınıza takılan bir şey varsa...
...bana daha sonra bildirebilirsiniz.
Yapamam. Üzgünüm. Çok üzgünüm.
3. sayfa, zayiat bölümü.
"Bir itfaiye görevlisinin eli...
...reaktör binasının dışındaki pürüzsüz...
...siyah bir mineral parçası tarafından feci şekilde yandı."
Pürüzsüz, siyah mineral. Grafit.
Yerlerde grafit var.
Tank patladı sonuçta. Yıkıntıları da olacak.
- Böyle bir şeyin... - Tüm tesiste grafitin olduğu...
...tek bir yer var: çekirdeğin içi.
Dışarıda yerlerde grafit varsa...
...patlayan sistem kontrol tankı değildir demek.
Reaktör çekirdeği açığa çıkmış!
Yoldaş Shcherbina?
Genel Sekreter, Profesör Legasov'un hatalı olduğunu konusunda sizi temin ederim.
Bryukhanov, çekirdeğin sağlam olduğu bilgisini rapor etti.
- Radyasyon ise... - Evet, 3.6 röntgen.
Bu arada bir değil...
...400 göğüs filmine eşit.
Bu sayıda benim canımı sıkan farklı bir sebep var.
Aynı zamanda düşük sınırlı dozimetrelerin gösterebildiği maksimum değer.
Ne buldularsa bize onu söylediler.
Bence gerçek değer çok ama çok daha fazla.
Eğer haklıysam, bu itfaiye görevlisi...
...elinde 4 milyon göğüs filmine eşdeğer bir şey tutuyordu.
Profesör Legasov, etrafı yaygaraya vermeye hiç lüzum yok.
Eğer bulgu varsa yaygara olmaz!
Ben hiç de bulgu duyamadım.
Tek duyduğum tanımadığım bir adamın...
...parti yetkililerinin söylediklerine...
...farazi bir şekilde karşı çıkması.
Özür dilerim.
Öyle yapmak istemedim.
Kaygılarımı sizlere olabildiğince...
...sakin ve saygılı bir şekilde...
- Profesör Legasov... - Boris.
Konuşmasına izin veriyorum.
RBMK reaktörleri yakıt olarak...
...uranyum 235 kullanır.
Her bir U-235 atomu...
...neredeyse ışık hızında hareket eden mermi gibidir.
Önüne çıkan her şeyi deler geçer:
Odun, metal, beton, insan bedeni.
U-235'in her bir gramında...
...bir milyar trilyonun üzerinde bu mermilerden var.
Bakın bu sadece bir gramda.
Çernobil'de bundan 3 milyon gramın üzerinde var.
Ve orası şu anda yanıyor.
Rüzgarlar radyoaktif parçaları tüm kıtaya yayacak.
Yağmurla da üzerimize düşecek.
Bu, soluduğumuz havada, içtiğimiz suda...
...yediğimiz yemeklerde bulunan...
...3 milyon milyar trilyon mermi demek.
Bu mermilerin çoğu 100 yıl boyunca ateşlemeye devam edecek.
Bazılarıysa 50 bin yıl boyunca.
Ve bu kaygınız...
...tamamiyle bir taşın tasvirinden mi kaynaklanıyor?
Evet.
Yoldaş Shcherbina...
...Çernobil'e gitmeni istiyorum.
Reaktörü bizzat inceleyeceksin...
...ve doğrudan bana rapor vereceksin.
Bilgece bir karar Sayın Genel Sekreter.
Profesör Legasov da seninle gelecek.
Affedersiniz Sayın Genel Sekreter ama...
Nükleer reaktörlerin nasıl çalıştığını biliyor musun?
- Hayır. - Bilmiyorsun.
O zaman neye baktığını nasıl anlayacaksın?
Toplantı bitmiştir.
Nükleer reaktör nasıl çalışır?
- Ne? - Basit bir soru.
Cevabı hiç basit değil.
Elbette, anlamayacak kadar salak olduğumu düşünüyorsunuz.
Tekrardan soracağım: nükleer reaktörlerin nasıl çalıştığını anlat...
...yoksa askerlerden birine seni aşağı attırırım.
Nükleer reaktör buharla elektrik üretir.
Buhar, türbini döndürür bu da elektrik üretir.
Sıradan bir santral...
...kömür yakarak elektrik üretirken...
...nükleer santral...
Nükleer santralde fisyon denen bir şey kullanırız.
Uranyum 235 gibi kararsız bir element kullanırız.
Onun da çok fazla nötronu vardır.
- Nötron da... - Mermi oluyor.
Evet, mermi.
Mermiler uranyumun üzerinde uçuyor.
Şimdi...
...yeterince uranyum atomunu birbirine yakın yerleştirirsek...
...bir atomdaki mermiler diğer atoma çarpar.
Bu çarpışmanın gücü atomu parçalar...
...ortaya muazzam büyüklükte bir enerji çıkarır, yani fisyon.
- Ya grafit? - Doğru.
Nötronlar o kadar hızlı hareket ediyor ki, biz buna "fluks" diyoruz.
Bir uranyum atomunun diğerine çarpması pek olası olmuyor.
RBMK reaktörlerinde nötron akışını azaltmak için...
...yakıt rodlarını grafitle kaplıyoruz.
Güzel.
Artık nükleer reaktör nasıl çalışır biliyorum.
Artık sana ihtiyacım yok.
- Yardım eder misiniz? Kocamı bulmalıyım. - Şimdi olmaz.
- Mikhail! - Lyudmilla.
Kızımı al.
Onu benden uzak tut, ne olur.
- Uzaklaş onlardan! Hasta mı olmak istiyorsun? - Tanrım.
Ne olur al onu.
Ne olursun götür.
Lütfen!
Ne olur götür onu!
Affedersiniz, ben Vasily Ignatenko'nun eşiyim.
İtfaiye görevlisi. Ignatenko.
Altıncı Milis Yangın ve Kurtarma Biriminde.
Onu bulmam lazım. Lütfen.
Ignatenko...
Şu anda helikopterle Moskova'ya sevk ediliyor.
6 numaralı hastane.
Neden, iyi mi? Onu görebilir miyim?
Görmek istiyorsanız Moskova'ya gidin.
Buradan ayrılmamıza izin vermiyorlar.
Binbaşı Burov'un izin verdiğini söyle.
- Ne zaman götürecekler? - Şimdi.
Santrale yaklaşıyoruz.
Ne yapmışlar böyle?
İçeriyi görebiliyor musun?
Gerek yok. Baksana.
Çatıdaki şey grafit.
Tüm bina havaya uçmuş.
Çekirdek açığa çıkmış.
Bunu buradan nasıl bildin anlamıyorum.
Tanrı aşkına.
Şu parıltıya bak!
Havayı iyonlaştıran radyasyon bu!
Göremezsek bilemeyiz de.
Bizi direkt binanın üstüne götür!
- Boris, açık bir reaktörün... - Adımı kullanma!
...üzerinden o kadar uçarsak bir hafta içinde ölürüz!
Ölürüz diyorum!
Efendim?
Oraya götür, yoksa seni vurdururum.
Doğrudan çekirdeğin üzerinden geçersek sana yemin ediyorum...
...yarına kalmadan kendini öldürmek istersin.
Belarus Komünist Parti Genel Merkezi Minsk
Başka bir gün daha uygun olur sanki.
Harika.
Sekreter Yardımcısı Garanin.
Belarus Nükleer Enerji Enstitüsü'nden Ulana Khomyuk.
Büyük bir zevk.
- Sizlere... - Çernobil için buradayım.
Ne güzel bir zamanlama.
- Yine bekleriz. - Geleceğim, teşekkürler.
Söylemem gerek, bu yüzden kimse bilim insanlarını sevmiyor.
Bir hastalık olduğunda neredeler?
Laboratuvarda, kafaları kitaplara gömülü, hiçbir şey umurlarında değil.
Ama bir sıkıntı olmadığında...
...heryerde korku yayıyorlar.
Çernobil'i biliyorum.
Çekirdeğin kısmen ya da tamamen açığa çıktığını biliyorum.
- O ne demekse artık. - Acilen iyodin hapları tedarik edip...
...şehri tahliye etmezseniz, yüzbinlerce insan kanser olacak.
Ve tanrı bilir kaç kişi ölecek.
Aynen, iyi konuştunuz.
Çernobil'de bir kaza oldu...
...ama bana bir problem olmadığı söylendi.
Ben de size olduğunu söylüyorum.
Kendi fikirlerimi sizinkilere tercih ederim.
Ben bir nükleer fizikçiyim.
Siz ise Sekreter Yardımcısı olmadan...
...ayakkabı fabrikasında çalışıyordunuz.
Evet, ayakkabı fabrikasında çalışıyordum.
Şimdi de başa geçtim.
"Dünyadaki tüm işçilere. "
Stabil iyodin, tiroitlerine radyoaktif iyodin girmesini önleyecek.
Yettiği süre kadar her gün bir tane al.
Doğuya git.
Minsk'ten uzaklaşabildiğin kadar uzaklaş.
Pikalov şov yapıyor bildiğin. Suçu bize atmaya çalışıyor.
Nasıl göründüğünün bir önemi yok.
Shcherbina tam bir bürokrat...
...dikkafalı olduğu kadar da aptal.
Olabildiğince basit bir şekilde gerçeği söyleyeceğiz.
Bir şey olmayacak.
Pikarov!
Yoldaş Shcherbina, Başmühendis Fomin...
...Albay General Pikalov ve ben...
...buraya gelmenizden onur duyduk.
Derin bir onur duyduk.
Bu şartlar altında olsun istemezdik...
...lakin gördüğünüz üzere hasarı atlatmada muhteşem bir ilerleme kaydediyoruz.
Kazanın sebebini öğrenmek için kendi soruşturmamızı başlattık.
Sorumlu olduklarını düşündüğümüz...
...bir isim listemiz var.
Profesör Legasov, anladığım kadarıyla tehlikeli şeyler söylüyormuşsunuz.
Çok tehlikeli şeyler.
Görünen o ki reaktör çekirdeğimiz patlamış.
Bana lütfen RMBK reaktörünün nasıl patladığını söyler misiniz?
Şu anda bunu yanıtlamak için hazırlıklı değilim.
Tahmin ettiğim gibi, bir cevabı yok.
Utanç verici gerçekten.
Böyle bir zamanda yanlış bilgi vermek.
Çatıda neden grafit gördüm?
Grafit sadece çekirdekte...
...nötron akışını yavaşlatmak için kullanılır.
Doğru mu?
Fomin, Başkan Yardımcısı çatıda neden grafit gördü?
Öyle bir şey olamaz.
Yoldaş Shcherbina, özür dileyerek, grafit...
...bu mümkün değil.
Belki de yanık beton gördünüz.
Orada hata ediyorsun işte.
Nükleer reaktörler hakkında çok şey bilmiyor olabilirim...
...ama betonla ilgili çok şey biliyorum.
- Yoldaş, seni temin ederim... - Anlıyorum.
Legasov'un yanıldığını düşünüyorsunuz.
Bunu nasıl kanıtlayalım?
Az önce yüksek menzilli dozimetremiz geldi.
Kamyonlardan birinin önünü kurşun zırhıyla kaplayıp...
...dozimetreyi de önüne monte edebiliriz.
Adamlarınızdan birini yangının olabildiğince yakınına yollayın.
Her türlü korumayı sağlayın.
Ama bilin ki, kurşun koruması bile...
...yeterli olmayabilir.
O zaman kendim giderim.
Güzel.
Geri döndü.
3 röntgen değil.
15 bin.
Yoldaş Shcherbina...
Bu değer ne anlama geliyor?
Çekirdek açık demek.
Gözlerimizle gördüğümüz yangın...
...Hiroşima'daki bombanın neredeyse iki katını yayıyor demek.
Bu sadece bir saat içinde.
Patlamanın ardından 20 saat geçti...
...şimdiye 40 bomba oldu.
Yarın 48 tane daha olacak.
Durmayacak. Ne bir hafta sonra, ne de bir ay.
Tüm kıta ölene kadar yanıp zehrini salacak.
Yoldaş Bryukhanov ve Fomin'e...
...parti genel merkezine kadar eşlik edin.
- Hizmetiniz için sağ olun. - Yoldaş...
Affedildiniz.
Başta Dyatlov vardı.
Suç Dyatlov'un!
- Nasıl söndüreceğimizi söyle. - Helikopter kullanacağız.
- Orman yangını gibi yukarıdan su dökeceğiz. - Hayır, anlamıyorsunuz.
Bu bir yangın değil.
2 bin derecenin üzerinde yanan bir fisyon reaktörü.
Isı, suyu anında buharlaştırır.
Nasıl söndüreceğiz o zaman?
Dünya'da daha önce hiç yaşanmamış...
...bir olayla karşı karşıyasınız.
Boron.
Boron ve kum.
O da kendi sorunlarını beraberinde getirecek...
...ancak başka bir yol göremiyorum.
Birkaç bin atış gerektirecek...
...çünkü helikopter direkt olarak çekirdeğin üzerinden uçamaz...
...yani çoğunluğu ıskalayacak.
- Ne kadar gerekli? - Net bir şekilde...
- Aşağı yukarı bir şey söyle! - Beş bin ton.
Belli ki büyük bir alanı da tahliye etmemiz gerekecek.
Sen orasını boşver. Yangına odaklan.
Yangına odaklanıyorum zaten.
Rüzgar tüm bu dumanı ve...
...radyasyonu taşıyor.
En azından Pripyat'ı tahliye edin. 3 kilometre uzakta.
- Onun kararını ben veririm. - O zaman verin.
- Vermemem söylendi. - O zaman...
Burada benim borum öter!
Anladığın şeyler hakkında konuşup...
...anlamadıklarını bana bırakırsan işimiz çok daha kolay olacak.
Nereye gidiyorsun?
Sana 5 bin ton kum ve boron bulacağım.
Otel var isterseniz.
Şunlardan birini tercih ederim.
Batıl inançlı mısınız?
Moskova'dan mı?
Yangından dolayı mı buradasınız?
Endişelenmemiz gereken bir şey var mı?
Yok.
27 Nisan Patlamadan 30 saat sonra
Yerimizi aldık. Dökmek için yaklaşıyoruz.
İlerlemeniz uygun.
Anlaşıldı. Farklı açılardan sırayla gideceğiz.
Yakınlığı hatırlat.
Doğrudan yangının üzerinden uçamazlar.
En fazla 10 metre yaklaşın.
10 metrelik çeper. Anlaşıldı.
Öncü Bir, uçuş öncesi:
...minimum 10 metrelik çeperi koruyun.
Anlaşıldı.
40 metre, 35...
30...
Hayır, hayır! Çok yakınlar!
- Yangının üzerinden uçamazlar. - Ya nasıl...
Rüzgar taşımak zorunda.
Söyle onlara, çekirdeğin üzerinden uçamazlar.
Öncü Bir çok yakın.
Tekrar ediyorum. Çok yakınlar.
Anlaşıldı.
Öncü Bir, çeperin içindesiniz.
Anlaşılmadı. Sinyal kesiliyor.
Öncü Bir?
Anlaşıldı mı?
Öncü Bir, anlaşıldı mı?
Öncü Bir, ses ver.
Duyuyor musun, Öncü Bir?
Öncü Bir!
Efendim? Diğerlerine ne diyeyim?
Başka bir yolu var mı, Legasov?
Sıradakini yolla.
Güneyden yaklaşmalarını söyle.
Öncü İki, güneyden yaklaşın.
Kurhatov Enstitüsü, Moskova
Kurchatov Enstitüsü 4 numaralı laboratuvar.
Marina Gruzinskaya, ben Minsk'ten Ulana Khomyuk.
Aramanız ne kadar güzel.
- Uzun zaman oldu. - Evet.
Bir dostumuz için aramıştım.
- Ülkede bir tane olan. - Evet, elbette.
Nasıl olduğunu öğrenmek istedim. Şu an oralar çok sıcak.
Evet, aşırı sıcak...
...ama yeğenleri alçak uçuş yapıyor...
...ve hep serin hava getiriyorlar.
Hangi yeğenleri?
14 yaşındaki Simka ve 5 yaşındaki Boris.
Bu harika.
Çocuklar etrafında dolanırken seni daha da sıcak yapabilirler ama.
Bir ziyaret etsem iyi olur belki.
Ziyaretçi istemiyorlar.
Üzgünüm, işe geri dönmem gerek.
Şu an çok meşgulum. Hoşçakal.
Yangının üzerine boron ve kum döküyorlar.
Ben de öyle yapardım.
Eminim.
Nereye gidiyorsun?
Çernobil'e.
Sorunsuz geçti. 20 döküm.
Ne oldu?
Bu şehirde 50 bin insan yaşıyor.
Komisyondaki bir diğer isim Profesör Ilyin...
...radyasyonun tahliye gerektirecek kadar yüksek olmadığını söylüyor.
Ilyin fizikçi değil.
Sonuçta doktor. O güvenli diyorsa öyledir.
- Burada kalıyorlarsa değiller. - Biz kalıyoruz.
Evet kalıyoruz, o yüzden 5 yıl içinde öleceğiz.
Özür dilerim.
Üzgünüm.
Shcherbina.
Sağ ol.
İsveç'teki bir nükleer santral radyasyon tespit etmiş...
...sebebini bizim yakıtımızın yan ürünü olarak bulmuş.
Amerikalılar uydu görüntüleri almış.
Reaktör binası, duman, yangın.
Tüm dünya biliyor.
Rüzgar Almanya'ya doğru esiyor.
Çocukların dışarıda oynamasına izin vermiyorlar.
Frankfurt'ta.
Sigara istiyor musun?
Sovyetler Birliği'nde nükleer kaza yaşandı.
Sovyetler kazanın varlığını kabul etti.
Haberin Sovyet versiyonu şu şekilde:
Kiev'in yakınındaki
Çernobil Nükleer Güç Santrali'ndeki reaktörlerden biri hasar gördü.
Moskova'da insanların yaralanıp öldüğüne dair söylentiler var.
Sovyetler sınırlarını aşıp İskandinavya'ya ulaşan...
...orta derece nükleer radyasyon durumuna bakılırsa...
...Sovyetler kazayı kabullenmede biraz hızlı olmuş olabilirler.
Geri dönün diyorum. Burası yasaklı bölge.
- Belarus Nükleer Enerji Enstitüsü'nden geliyorum. - İzniniz var mı?
Beni dinleyin, acilen birisiyle konuşmam gerekiyor.
Geri dönün yoksa sizi tutuklarım.
Beni tutuklarsanız...
...en üst seviye yöneticinize götürün.
Radyolojik teftişe başlamamız gerek.
Bölge bölge, elimizde dozimetrelerle.
İyi misin?
Elbette.
Yoldaşlar...
Gardiyanlar bu kadını güney kontrol noktasında tutuklamış.
- Ben hücreye atardım ama... - Onun yerine bildiğimi bilmeminizi istedi.
Reaktör çekirdeğinizin açığa çıktığını biliyorum.
Grafitin yandığını, yakıtın eridiğini...
...üzerine kum ve boron döktüğünüzü biliyorum.
Akıllıca olduğunu düşündünüz ama hata yaptınız.
Ulana Yuriyvna Khomyuk, Başfizikçi.
Belarus Nükleer Enerji Enstitüsü.
Siz de Valery Alexeyevich Legasov.
Çekirdeği havasız bırakmak yangını söndürecek...
...ancak sıcaklık zamanla artacak.
İnanın tamamiyle farkındayım.
Ama tahminlerime göre alttaki beton zemine doğru erimesi için bir ay var.
- Bu da bize... - Hayır, bir ay yok.
Ortalama iki gününüz var.
Evet, yakıtın tabandaki betona ulaşması...
...bir ay sürer
Ama önce, salı gününden önce...
...buradaki biyolojik kalkanın içinden geçecek.
Bu yaşandığında, şu tanklara vuracak.
Su havuzları, rezervuarlar...
ECS rezervuarları. Kaygınızı anlıyorum...
...ama santral personelinden onay aldım.
- Tanklar neredeyse boş. - Hayır, neredeyse boşlardı.
Şu, şu ve şuradaki bütün noktalar...
...su havuzlarına tahliye oluyor.
Binadaki tüm boruların bozunduğunu varsayıyorum.
Bir de yolda gördüğüm itfaiye memurları var.
Yangın hortumları hala bağlı.
Bunca zamandır binaya su pompalıyorlar.
Tanklar dolu.
SSCB Bakanlar Kurulundan..
Çernobil Nükleer Güç Santralinde bir kaza gerçekleşti.
Nükleer reaktörlerden biri hasar gördü.
Kazanın sonuçlarına yönelik önlemler alınıyor.
Yaralılara yardım sağlanıyor. Hükümet komisyonu kuruldu.
10 dakikam var, sonra telefona dönüp...
...dostlarımızdan...
...düşmanlarımızdan özür dileyeceğim.
Gücümüzü, güç algımızdan alıyoruz.
Bunun ne kadar büyük bir zarar verdiğini anlıyor musunuz?
Nelerin tehlikede olduğunu anlıyor musunuz?
Boris.
Brifingimizi Profesör Legasov verecek.
İyi haberlerimiz var.
Havadan döktüklerimiz yangını söndürmede işe yarıyor.
Radyonüklit emisyonlarda düşüş var...
...ama yangın...
...en az iki hafta daha sönmeyecek.
Başka bir problem daha var.
Nükleer yakıt soğumuyor...
...çünkü şu an yanmıyor.
Üzerine döktüğümüz kum tabakasından dolayı sıcaklıkların artması olası.
Uranyum kumu eriticek...
...dolayısıyla bir tür lav oluşacak...
...bu da kalkanın altına doğru erimeye başlayacak.
Lav mı yarattınız?
Bunu zaten bekliyordum.
Lav, toprağa ulaşıp...
...yersuyunu kirletmeden önce...
...alt tabakayı güçlendirmek için vaktimiz olur diye düşünmüştüm.
Ama yanlış şey için endişelenmişim.
Anladığım o ki, reaktörün altındaki büyük su tankları...
...esasen boşmuş.
Bu Belarus Enstitüsü'nden Ulana Khomyuk.
Onun görüleri sayesinde şimdi biliyoruz ki...
...su tankları tamamen dolu.
Suyla. Bu neden bir sorun olsun, profesör?
Lav, tanklara girdiğinde...
...yaklaşık 7 bin metreküp suyu...
...anında buharlaştıracak...
...bu da büyük bir termal patlamaya sebep olacak.
Ne kadar büyük?
2 ile 4 megaton arasında olmasını tahmin ediyoruz.
30 kilometrelik çaptaki her şey...
...tamamen yok olacak.
Bunlara Çernobil'deki kalan üç reaktör de dahil.
Tüm çekirdeklerdeki radyoaktif materyallerin hepsi fırlayacak...
...ve yaklaşık 200 kilometre çapına ulaşacak...
...devasa bir şok dalgasıyla dağılacak.
Bu da tüm Kiev nüfusu ve Minsk'in bir parçası için...
...ölümcül olabilecek bir şey.
Radyasyonun yayılması şiddetli olacak.
Tüm Sovyet Ukrayna...
...Letonya, Litvanya, Belarus...
...Polonya, Çekoslovakya, Macaristan...
...Romanya ve Doğu Almanya'nın çoğu bundan etkilenecek.
"Etki"den kastın nedir?
Bölgenin çoğu için yiyecek ve içecek tedariğinde neredeyse kalıcı bozulma...
...kanser ve düşük oranlarında sert bir yükseliş.
Ne kadar ölüm olur bilmiyorum, ama çok olacak.
Belarus ve Ukrayna için bu "etki"...
...en az 100 yıl boyunca...
...yerleşim yok demek.
Belarus ve Ukrayna'da yaşayan...
...50 milyonun üzerinde insan var.
Evet, 60 milyon.
Bunun olmasına ne kadar var?
Ortalama 2 veya 3 gün.
Ama bir çözümümüz olabilir.
Tanklardan suları boşaltabiliriz.
Maalesef tanklar bent kapılarıyla kilitli.
Sadece içeriden kanal sistemiyle...
...manuel olarak açılabilir.
Yani bize tesisi çok iyi bilen...
...tabana inip kanallarda yolunu bulabilecek...
...sonra da buradaki vanaları açarak...
...suları çekmemizi sağlayacak...
...üç santral işçisi gerekiyor.
Elbette sizin izniniz de gerekiyor.
Ne iznim gerekiyor?
Bu kanallardaki su...
...ve radyoaktif kirlilik seviyesi...
Bir hafta içinde ölmeleri muhtemel.
Üç kişiyi öldürmek için izninizi istiyoruz.
Şimdi...
...Yoldaş Legasov...
...tüm zaferlerin bir bedeli vardır.
28 Nisan Patlamadan 56 saat sonra
Buradaki bent kapısı vanalarını açacak.
Vanalarla çalışmak zor olacak...
...bu yüzden...
...bodrum katın planını iyi bilen üç adama ihtiyacımız var.
Gönüllüler elbette ödüllendirilecek.
Yıllık 400 ruble maaş.
Bir ve iki numaralı reaktörde çalışanlar için de terfi.
Niye onlar hala çalışıyor ki?
Bir arkadaşım o gece güvenlik görevlisiydi.
Şimdi ölüyor.
Hepimiz itfaiye erlerini duyduk.
Şimdi de yanan bir reaktörün altında yüzmemizi mi istiyorsunuz?
Ne kadar kirli olduğunu biliyor musunuz?
Net bir sayı yok.
Bizi öldürecek olduktan sonra sayıya ihtiyaç yok.
Ama siz bunu bile söyleyemiyorsunuz.
Niye bunu yapalım ki? Hem de 400 ruble için mi?
Yapacaksınız çünkü yapılması gerek.
Yapacaksınız çünkü başkası yapamaz.
Yapmazsanız milyonlarca insan ölecek.
Bunun yeterli olmadığını söylerseniz size inanmam.
İnsanlarımızı ayıran hep bu olmuştur.
Damarlarımızdaki binlerce yıllık fedakarlık.
Her nesil çektiği acıları bilmeli.
Bundan sorumlu olanların yüzüne tüküreyim.
Ödemek zorunda olduğum bedele de lanet olsun.
Ama ben kabulleniyorum.
Sizler de kabullenin.
Ve o suya girin.
Çünkü yapılması gerek.
Ananenko.
Bezpalov.
Baranov.
Çeviri: Buğra Kaygısız @kygszbugra